شبکه را از کجا باید شروع کنم

می خواهم شبکه بخوانم چه پیشنهادی دارید؟

این سوالی است که کررات از من شده و همیشه فکر میکنم بصورت کلیشه ای به آن پاسخ دادم حالا میخواهم با یک جواب تاحدودی منطقی یکبار و برای همیشه از شر این سوال خلاص شوم ;)


برای این که مطلب را باز کنیم علوم مرتبط و پیرامون شبکه را به چند بخش تقسیم می کنیم، البته این دسته بندی بر اساس تخصص فرد است و براساس عملکرد شبکه و تکنولوژی های مختلف استفاده شده در شبکه مورد نظر میتواند متفاوت باشد. این موضوع دسته بندی وظایف و تخصص افراد،  پروژه نمایشگاه های Dubai Trade Center را به خاطرم آورد.

سال گذشته نگهداری شبکه نمایشگاه Gitex دبی را بصورت چند ساله به ما دادند، شبکه اصلی که بین Hall های مختلف با فیبرنوری کشیده شده متعلق به شرکتی بنام DWTC است نگهداری اين شبکه از اين جا طاقت فرساست که فرم نمایشگاه و قرارگيری غرفه ها هر پنج روز در طول سال تغییر میکند و تنها Gitex نيست و نمايشگاه های Motorsport و … شبکه بصورت فیزیکی کاملا Dynamic است و در لایه های Routing و VLAN ها نیز هرروز تغييرات زيادی داده ميشود.

دیتاسنتر اصلی در ساختمان مرکزی نمایشگاه دارد. در بخش شبکه حدودا 25  administrator کار میکنند. چند نفر مسوول نگهداری سرورهای ویندوز هستند (فايل سرورها و سرورهای AD) گروه دیگر نگهداری Database را بعهده دارند و تیمی چهار نفری مسوول نگهداری Exchange Server و OWA هستند. دو نفر نیز تنها روی Backup Server ها کار میکنند. هیچ کس اجازه Restart يا تغییر در سیستم را ندارد مگر آنکه دلیل منطقی داشته و چند امضا از مدیران مسوول جمع اوری کند.

سوییچ های شبکه Cisco 6500 بصورت Redundant با تعداد زیادی فیبر به هم متصل هستند در عین حال در نقاط دور از سوییچ های Nortel و Avaya استفاده شده و برای پوشش بی سیم نیز Access-Point های زیادی در شبکه کار گرفته شده و سه ارتباط با اینترنت با استفاده از فایروال های NetScreen جونیپر و روترهای سیسکو و جالبتر آنکه از این میان تنها سه نفر Admin با سوییچ ها، روتر ها و فايروال های شبکه کار میکنند، شايد بهمين دليل اين بخش را Outsource کردند.

Server Administrator کسی که توانایی کار کردن با سرورهای مختلف را دارد سرور شبکه میتواند ویندوز، لینوکس، BSD يا Sun باشد و سرویس های مختلف تخصص های مختلف میخواهد نظیر Oracle؛ SQL Server یا Microsoft Exchange.


Server Expert شخصی که تنها روی يک محصول خاص اما بصورت حرفه ای کار ميکند مثلا Solaris را کاملا بلد است يا Oracle کار حرفه ای است.


Network Engineer این فرد توانایی کار با روترها و سوییچ های مختلف را دارد و اگر سوییچ جدیدی مثلا از Foundry به او دهیم می تواند با بررسی Documentation و کمک از Google کار خود را پیش ببرد. از کابل کشی خبر دارد و اگر جایی کارش گیر کرد ميتواند دست به آچار شود و کابل بسازد، ميتواند يک لينک را بخوبی تست کند و از رویارویی با تکنولوژی های جديدتر نمی ترسد (خلاصه اینکه اکثرا زیاد سوال می پرسد اما هیچ وقت نمی گويد از اين جا به بعد را به ما یاد نداده اند چون اکثر مطالب را خودش یادگرفته و این فرایند به او کمک میکند بدون مدرس تکنولوژی های جدید را هرچند بصورت ابتدایی اما راه اندازی کند)


Voice Engineer این افراد اغلب نه از شبکه زیاد میداند نه از مخابرات، اما تا دلتان بخواهد با محصولات مختلف VoIP تمرين کرده اند و برای شما Cisco Call Manager و Gatekeeper را بسادگی نگهداری میکند اين تخصص وابسته به محصول است تا تکنولوژی.


Security Expert متخصص امنيت شبکه برای حفاظت از امنيت Data بايد با تکنولوژی های شبکه آشنا باشد و بتواند امنیت آنها را آزمایش و تا حد امکان بالا برد. امنيت شبکه يک محصول يا پروسه يکباره نيست و نياز به طراحی خوب و نگهداری مستمر دارد. محصولات مختلف امنیت شبکه تا حدود زیاری به هم نزدیک هستند و برعکس Voice دانشی است براساس تکنولوژی تا يادگيری يک محصول خاص.


Routing Switching Expert اين فرد بايد تا حد Packet و Frame، بيت و بايت از زيربنای شبکه آگاهی داشته باشد ممکن است در زمينه بعضی از سرور ها و Voice زياد نداند اما ميتواند يک شبکه را از نو طراحی کند و در برخورد با موانع بصورت علمی و لايه ای با مشکلات برخورد ميکند.

در اين بين يک دسته جديد نيز بايد بسازيم:

Iranian Admin اين شخص هرچند که نبايد پول زيادی طلب کند اما بايد تمام خصوصيات بالا را داشته باشد. متاسفانه بخاطر عدم وجود منابع آموزشی مناسب و استاديد ضعيف اکثر Admin های ما بصورت تجربی شبکه را یاد گرفته اند و هرچند نقش آچار فرانسه را ایفا میکنند اما علمی مطالب را ندانسته و بر اساس باور های غلط کار میکند لذا در زمان برخورد با مشکل همه چيز را به هم ميريزند شبکه های آنها مثل وضعیت آب و هوا غیر قابل پیش بینی است. این ضعف در بزرگترین شبکه ملی ما نیز غیر قابل انکار است.

همه ميدانیم که علوم IT با سرعت زیادی رشد میکنند و تعداد تخصص ها هر ساله دو چندان میشود. پیشنهاد میکنم حتما یادگیری همراه با کار عملی باشد که بسادگی از ذهن نرود. فرد باید بر اساس استعداد، علاقه و سلیقه شخصی یکی از این مسیرها دنبال کند و زمانی میتواند به علاقه خود پی ببرد که مفاهیم اولیه را یاد گیرد.

برای اينکه شبکه را بدانيم بايد چند مطلب پايه ای را ياد بگیریم:

  • OSI
  • Ethernet
  • TCPIP

در عين حال بايد حداقل يک سيستم عامل شبکه را نيز ياد بگيريم مثل:

  • Windows 2003 Server
  • Redhat Linux

برای شروع کتاب Network+ را پيشنهاد ميکنم. سال 1378 که من MCSE NT را گرفتم کتابی بنام Networking Essentials بصورت ساده ولی اجباری برای MCSE ها وجود داشت تا حداقل فرق توستر با روتر را بدانند. اما شنيده ام اکنون سطح مدارک بسيار پايين و در برخی موارد حتی فروخته نيز ميشود. مدارک IT برای معرفی شما به سازمان ها مفيد است اما در روز مصاحبه این دانش شماست که به کمکتان می آيد.

برای يادگيری Microsoft کتاب های Microsoft Press و برای سيسکو حتما Cisco Press را بخوانید و در کنار آن ميتوان از کتاب های جانبی نیز بهره ببرید.

http://www.microsoft.com/learning/books

http://www.ciscopress.com

برای ياد گيری Redhat و Juniper همچنين Security+ و Network+ کتاب های Sybex را ميتوانيد مطالعه کنيد:

http://www.sybex.com

در ضمن ناگفته نماند که فعلا هيچ يک از کتاب های فارسی موجود را به شما پيشنهاد نمیکنم (اگر نام کتاب بتوان با آن داد) اگر کتاب خوبی را پیدا کرده اید لطفا نظرتان را عنوان کنيد تا از تجارب شما استفاده کنم.


برای دريافت نسخه PDF اين متن:

~ توسط Shafagh در ژانویه 2, 2009.

14 پاسخ to “شبکه را از کجا باید شروع کنم”

  1. سلام
    واقعا جالب و کاربردی مینویسی
    من چند سالی هست تو کار شبکه هستم و mcse رو گذروندم و در حال خواندن ccna هستم
    خواستم تشکر کنم ازت
    و اینکه هروز چک میکنم ببینم مطلب جدید نوشتی یا نه. ممنون

  2. آقا دمتون گرم ا زمطالب استفاده كرديم.

  3. واقعا مطالب جالب و آموزنده است
    تا حال سايتي به اين صورت نديده ام
    موفق باشيد

  4. :)) Iranian Admin !
    اینقدر هم فاجعه نیستسم که گفتیا !
    این دسته بندی ها جالب بود برام.
    فقط می تونم بگم متشکرم :)

  5. واقعا در مورد Iranian Admin حرف دل رو زدی یه دریا به عمق یک متر

  6. سلام
    با تشکر فراوان

  7. واقعاً سايت بسيار جالب و آموزنده در خصوص شبکه مي باشد که کمتر سايتي وجود دارد که براحتي اينگونه مطالب را بصورت آزاد در اختيار کاربران قرار ميدهد.

  8. خيلي با حالي بابا دل يه يتيمو شاد كردي

  9. سلام امیدوارم خوب خوب باشید
    یک سئوال دارم… من در حال حاضر ccna را شروع کردم اما بعضی ها می گویند که اول باید mcse را می خوندم…. البته بعضی ها هم میگویند به همدیگر هیچ ربطی نداره و می توانی ادامه بدهی…. لطفا من را راهنمایی کنید …. با تشکر فراوان

  10. اگر می دانید سرورها چگونه کار میکنند و عملکرد TCP/IP روی سرور با کلاینت چه فرقی دارد و فرق سرویس های مختلف در چیست… آن وقت لزومی به گذراندن دوره یک NOS ندارید و میتوانید سراغ CCNA بروید اما اگر ندانید چطور میخواهید Access-list بنویسید یا متوجه شوید مشکل از سرور و کلاینت است یا شبکه؟

  11. ممنون از پاسخی که دادید…
    اما من اطلاعاتی توی این زمینه ندارم … آیا خودم می توانم بخوانم اگر بخواهم شروع کنم بهتره از کجا شروع کنم … و یا حتما باید بروم دوره اش را بگذرانم لطفا بازهم لطف بفرمایید و راهنمایی ام کنید … با تشکر فراوان – پری

  12. سلام
    تجربه خودم را عرض میکنم
    البته مطمئنا سیسکو و مایکروسافت ارتباطی به هم ندارند اما برای وارد شده به این دریچه از عالم IT ابتدا شروع دوره های ابتدائی مایکروسافت کمک زیادی به فهمیدن مباحث ابتدائی سیسکو میکند
    به عنوان مثال گذراندن دوره Network+ و طی کرده دوره های مایکروسافت تا Net Infrastructure 2003 شما را در درک بهتر مسائل کمک میکند
    بنده با این روش و البته مهم تر از همه اینها داشتن محیط کار تجربی توانسته ام ccnp را بگیرم و اگر خدا بخواهد تا سال اینده یکی از دارندگان مدرک CCIE باشم

  13. تمام این ها به سطح آگاهی شما و پیش زمینه قبل از شروع CCNA برمیگردد. اگر شبکه را تازه شروع کردید CCNA برای شما زود است.

  14. سلام . باید اعتراف کنم که من یک Iranian Admin هستم ولی نه به اون بدیا . متاسفانه تا الان به خاطر سربازی نمیتونستم از ایران خارج بشم تا مدرک بگیرم ولی الان دیگه می تونم . می خواستم از شما بپرسم که اگه خودم خوب ccna رو خونده باشم ، چطور می تونم امتحانش رو بدم و مدرک بگیرم ؟ یعنی کدام کشور باید برم ؟ چه زمانی ؟ از چه سایتی باید اطلاعاتش رو بگیرم ؟ کجا معتبر تره ؟
    من توی اینترنت زیاد گشتم و از دوستان خارجی هم پرسیدم ولی اونا نمی تونن شرایط ما ایرانیا رو خوب درک کنند . مسایلی مثل ویزا ، تحریم و غیره .
    لطفا توضیح بدید .

پاسخ دهید